king kakung karinan nung nu ku magdatun, anti ku mo waring makaratuk kaun; keni ku migdatun ibat ketang napun a kekang gilutan ing sintang dinaun. keni, akung dili, alang makibalu nung nu anti dakal ing lua kung patulu, o nung nu ya anti kagabak ing salu a kaban ning maplas at dunut kung pusu. kening karinan ku, ing pane pamitan ing masial ka sana at apa mu misan ban ing panamdaman mirin kapasnawan, at ing salunang lub aulu mia naman… o lakuas masanting nung panusignan mu: magdatun nakamu kening karinan ku.
Balang oras at penandit kening bie mung pakamalan Itang mayap ampon ustu, kening pusu yang ilulan Agyang e me panintunan iyang kusa nang daratang Pauli na niting lugud ligaya ing kayablasan,
Kagulut mu kareng tau, tutung dakal la sasabian Ating mayap ampon marok, atin mu ring kapintasan Nung indredus yang sasabian, tayi-taying kalaraman Gumulut ka saka mako, alang kuenta’ng pisasabian
Nanu ya man itang tinggap, e kalinguang pasalamat Tune keti mayayakit, pangatau maging ganap Ing biasa kang mamalikid, kareni nang mayap dapat Ing sasaup e sumawa ‘gyang pasibayu Kang mani’ad
Nanu ya mang karanasan iyang kekang adalanan Lalung-lalu nung matsura, ikutkut me keng kutkutan Ban kanita kumusad ya ining bie mung pakamalan Ining lungkut mung dadalan, papainan ne ing isipan
Kareng taung maindredus, kalaraman ing kakalat Ing nasa ra ing kasiran iyang tutu rang pigagap Ila reni deng lilisiyan , kanita e mipaamak Nung ila reng pakiabaran, mikaproblemang mabayat
Nanu ya man ing parasan keting bie mung panikuanan ikang gawa ketang dalan iyang keka a tuntunan Anting timun kareng barku, deng gamat mu ‘lang tatalan Keng matulid ka dumalan, ban alang katatakiran
Panatilian itang saya, e pabustan yang lulumbe Ban e babayat katawan, at mikabie kang dalise Dakal tau reng miyawa, ketang sayang kekang babie Anti kang batu-balani, mamanabit karelang bie
In memory of my loving wife. Leonida C. Magtoto March 29,1959 – June 22,2001
Paraluman!
Ing mebating kung lugud.
Ding batwin at bulan, masala dang aslag. Kilaput ning dulum, ing karelang tindag. Ing dulum king pusu, karin ya miglayag. Inya ing dalumdum, yang kaku binulag.
Kilait ke ing Dios, king banuang katasan. Dios ko! Dios ko! ngaku nanung kasangkanan? Mabayat ya pung krus ining pepapusan Uling kinwa yune, ing kakung palsintan.
Agyang kakaluluan, daralanan ming bie. Liglig namang tula, uling yang kayabe. Nanu pu ing sangkan, obat linaut ye At kening siping ku agad kinwa yune?
Ing bie keting yatu, misan ing alisus Bigla nyamung datang, ketang e mu talus. Ing kakung tetagan, megisan ngang lubus. King sikan ning angin, mipayid, metampus.
Sabla kung sikanan, uling megisan na. Minagus ngan ing lua, karing kakung mata. Uling kinwa nane, ing kanakung sinta. Ning Guinu tamung Dios, atyu karin banua.
Ing kanakung pusu, kinatmu yang malun. Uling paglako na, papunta king aun. Ing lua karing mata, kabas naning ambun. A marimlang dagpa, king malanging gabun.
Kaku yang pibule, ing ulaga ning bie. A Guinung miglalang, kekatamu minye. King kayang kaburyan, karin tangan ume. Minuna yamupin, Paraluman kung sese.
Patawad pu Dios ko, meginakit kuman. Uling maranun yeng kinwa’ Paraluman. Ing mayumung lugud, a kekeng pisuluan. Magbusal king pusu, anggang mate kuman.
Kekatamu yang balikan, itang napun a milabas Yumung lugud keng pamilya, iyang tutung ababakas Masabal ning balang metung, iyang tune rang pangangas Malasakit pairalan, e paintulut madamusak
Ing Pamilyang Pilipino makanian yang mekilala Atin lugud a matibe maging buklud ning pamilya Kagalangan masesese, tutung pakamalan de pa Alang pate’t sunggalitan, kapayapan ing mumuna
Dapot ngeni masisira ing imahe ning pamilya Pauli ning kapabustan detang Ima ampon tata Ing modernong panugali king albugan tengalan da Iyang pilit pakiapusan, ing kultura lalakuan ya
Pagumasdan la reng anak, kabang ila ing mamangan Tutung e la misasabi, itang celfone yang tatalnan E re man abili-bili, itang selfie yang gagawan Ala na ing pamangadi, ing pamangan leletratuan
Panikuanan tang ibalik panugaling agisingan Yumung lugud at pakamal iya sanang panatilian E pabustan yang masira, keng modernong tang kabilian Pasiknangan ing pamilya, keng kulturang amulatan
Nung masikan ing pamilya, bangsa tamu yang sisikan Ing asensu niting tibuan, keng pamilya me umpisan Itang lumang kaugalian, pasibayu yang sinupan Yumung lugud keng pamilya, dapat tayang palabungan
June 21, 1913 – May 4, 2005) nang: PL Sergio Gramonte Calayag
Junio beinte uno mil nueve cientos trece ya’ng petsa King balayan na ning San Luis, Lalawigan ning Pampanga Di Nicanor at Roberta, kaduang bungsu ‘yang anak da Pekilagyu de kang San Luis, patulunan a santu ra
Mika-isip ya’t meragul kipmuan lugud keng balayan Deng kalulung ortelano ilang tutung pakamalan Deng susupil katuliran ila namang lalabanan Katimauan iyang imbut, keti labuad kapampangan
Megaral yang abogasya, e ayari king Menila Abe’y Pedro Abad Santos telakad de’ng Socialista Partido yang makipamuk, ketang gabun ing reforma Ban milako ing samakan, at ing labuad abandi ra
Karin barrio ning Concepcion (Tarlac) kabitisan ning Alaya ( Arayat ) Tune keti re telakad ing guerillang HUKBALAHAP Panimunan neng Luis Taruc, pakilaban itang mayap Delikadu mang kabilian, kalausan lub iyang tinggap
Kayari ning gerra mundial tune e ro kilalanan Army ning Estados Unidos ing mesabing kilusan Keng kaplas nang penandaman at belangkas de’ng aguman Iyang mayayawus “Hukbong Mapagpalaya ng Bayan” (HMB)
Keng keluatan ning panaun, e ya linto ing supremo Dakal nong manialupsupan, nung mete ya e ra balu Mebigla ya ing memalen, kabud linto ya’y (Ninoy) Aquino Ila rening mitatagmu, ketang lugal a sikretu
Deng parehung kapampangan, keng karelang pamitagmu Emisaryu neng Magsaysay, ban iya na ing sumuku Atlung besis lang misabi at ing planu yang mebuu Memilatan ya l Ninoy, magbalik lub keng gobiernu
Karin lugal ning Tulaok, ning San Simon la mesabat Mengamanu ya I Ninoy, “pati aku nung marapat” Ding sundalus iyang dekap, pangaras king Balintawak E re ikit l Magsaysay, king sukulan ya mibagsak
Iyang meging diputado pakilaban katuliran Karening pakakalulu at karening sasakupan Ing prinsipyong pamagsilbi, parati ya keng isipan E mikualta at mabandi, pakakalulu’ng kabilian
Kalagad da reng makanian keti babo ning sikluban Parehas ya panlalawe, e ya biasang mangabiran Deni sanang mamuntukan, alimbawa yang apusan Ban ing bangsa iyang mangat, keng kalulu nang kabilian.
Salamat kang Sir Robby P. Tantingco ning Center for Kapampangan Studies ning Holy Angel University , Angeles City
Manalakaran ka balen, ipabal me’ng katuliran Metung kang taung matulid, tatalakad keng katutuan Keng daya mu yang mamagus, kapampangang mangatapang E pa’intulut madamusak, katalaruan at kalayan
Sekupan ka dening dayuan, tinalakad at linaban E pepabustan mipailalam, Itang kekang karapatan Alimbawa l Luis Taruc, HUKBALAHAP penimunan Laban karening Hapones, karin parang yang linaban
I Gat Jose Abad Santos, e dinuku keng kasalang Buri na pa iyang mate, at ing bie na yang mesintang Minarap yang kipmuan tapang, erapan ing kamatayan Dinaun ne ing kayang bie, kening sinta nang balayan
Panaun ning diktadurya, dakal tau reng mesintang Dakal la reng mengakulung, at bigsakan ing sukulan Metung ya’y Ninoy Aquino, tinalakad at lalaban Karin tarmac na ning airport, ing kayang bie yang sinintang
Mitalnanan tamung gamat mamarap ta king katutuan Kabalen tamung malugud, malugud keng katimawan Misanmetung tamu ngeni, Itang bukas yang pagsadian Para kareng anak tamu at henerasyong daratang
Mangipuk tang manungkulan, anting ima a malugud Malingap ya kareng anak, yumung lugud no pibuklud Dakal mayap ampon biasa, kareng tau makasaup Para kening sintang bangsa, ibangon keng pangalugmuk
Belangkas at inulip nang Apung Gusting 4/5/2016 king Riyadh Saudi Arabia
I Pakabanglú mé man ing samyú ning yangkâ, Mísan matábang ya at mísan malabsâ Pakapayit mé man ing búngang apalyâ Mayumu ya lása, karen sablang bisâ Nung manúlu ka king nanu mang mabayâ, King úlung mapayit, mipaldan kang binâ
II Pakasikan mé man ing kabayung gaindû Bukud keng pulayi, kalesa ya’ing agyû. Ing bákang masipag, king dimla isubû Mamandal yang agad at pilmi yang dúkû. Ing matuang damúlag, mamaglabak yámû Kaleldo’t kauran, e me ápasúkû.
III Pakatálas mé man ing báyung labásas É mé apamángal keng dútung a masyas Saldak ning palakul, kúkurug kakablas É man makapaklí agyang métung balbas. ‘Yan mang talibung a kikintab king tálas É mé apanulí ‘gyang kenu mang pantas.
IV Akling ning kampanang samal á dupikal, É né man agising, magtudturang banal Ing santítang kósyang, a pané kumpisal, Manindrédus ya rin, néng ábak kéta lual. Kanangga na bátal ning tuksung patakal, Misan ing ábitu, lukas neng pirapal.
V Ing taung mégáral at maki títulu, É na buri sabyan mayap ne’t pulídu. Íng mágbububúbu a ala mang kursu, Maralas king mísan ing ásal na pínu; King pamakiutus king para mung tau, E ya pegaralan ing gagawan metru.
VI Íng balang bágé a atyú kéti súlip, Atin yang kaníwan a kaya mu tiklip. Nung nanung ayán na, alang makasilip Bukud mu’ing panaun, yá mung makátílip; Nung nánu ing súkung a kaya misánib, Yápin ya ing kalmang kaya makatúlid.
Dimdam ke ing lma, ini yang sasabian Sisilim na naman, nanu ing asanan? Iya ing kukutang, kening pakamalan Keng oras pamangan, apag ketang dulang Kareng kayang anak lubus kaluguran Taganang isipan, nung nanu ing yampang
Kening kakung dimdam anti kung mimulat Nung nanu’ng isulat, kabuklat ning abak Metung kawatasan, buring palaganap Atin kausukan, kanakung pigagap Ban dening mamasa, kaku yang laladlad Akua itang aral, buri kung papalad
At misan daratang alang balung tema Aku ing talanga karin babo banua Maniawad kasaupan, kanita pagpa na Anti ya mong kildap, keting isip munta Tutung matalustus, panyulat kung pluma Saka pasalamat king Dios Mayupaya
Kening pamanyulat nung nanu ma’ng ikit Ilang tatandanan papalub keng isip Tutung alang aldo iya ing dalakit Tune yang maglakbe ketang kasumangid Bakas na ning pluma, a kakung ginamit Dumalan ing aldo iyang mayayakit
Karening asulat miyaliwang tema Anti lang asanan babo nitang mesa Ika nang mamili buri mung istoria Ketang metung baul, ilang kalkalan na Pilming ‘tin abalu, miliari kanita Makasaup keng bie, tutung mayulaga
Masaplalang kebaitan iyang puge kakung duduang Keng maganakang poeta, king Baculud menibatan Bibitbitan keng sarili yumung lugud at kamalan Malugud yang parang tau, at malugud king balayan
Tune metung talagambul at sesese keng amanu Akit kaya ing kagiwan, akit kaya ing talentu Kabud iya ing mayawus, keng sikoti niting yatu Ipalkas na ing gelingan, ala ing pamikakunu
Iniang anak yang malati karin barrio Cabalantian Ining balen a Baculud, itang lahar yang dinalan Ban kanita miligtas la, memanukyat keng bubungan, Kinabukas ketang bubung , mesagip la kabukasan
Kareng anak a miligtas metung ya ining poeta Adanasan itang kaplas, penandaman kening bie na E pepainan pilubluban bagkus lalung mesikan pa Pamanawus king Dios lbpa, pasalamat gagawan na.
Ngening aldo nang beitan, pasalamat iyang duduang King Dios Ibpang Mayupaya, Mayupaya tang miglalang Nanu mang kapagsubukan, iyang tutung sasandalan ‘yan l Alvin lgnacio, Bertung lsponga’ng talipanpan